Köln Zirvesi

Almanya’nın Köln kentinde 3-4 Haziran 1999 tarihinde yapılan AB hükümet başkanları zirvesinde, Avrupa Ortak Savunma Birliğinin temeli atıldı.

Köln Zirvesinde, Batı Avrupa Birliğinin (BAB) 2000 yılına kadar AB ile bütünleşmesine karar verildi. AB15 ülkeleri ile tarafsız statüye sahip Avusturya, İsveç Finlandiya ve İrlanda tarafından alınan “Avrupa Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası” kararıyla, NATO’nun Avrupa ayağı olan BAB’ın AB ile 2000 yılına kadar kaynaştırılması ve bütünleştirilmesi beklenmektedir. Bu kararın yegâne hedefinin AB’nin ABD’nin yardımı olmadan, NATO’nun imkanlarıyla Avrupa’da barışı koruyucu tedbirleri alacak duruma getirilmesi olduğu belirtilmiştir. Konu ile ilgili olarak yapılan açıklamada, BAB içinde tarafsız olan ya da Türkiye gibi ortak üye statüsünde bulunan, ancak NATO üyesi olup AB üyesi olmayan ülkelerin, bu ortak savunma sisteminde mümkün olan en üst düzey katılımlarını sağlamak için tatmin edici düzenlemelerin yapılacağı ifade edilmiştir. (1)

İlki 1979 yılında, 9 ülkenin katılımı ile yapılan AB Parlamentosu seçimlerinin beşincisi 10-13 Haziran tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Toplam 297 milyon nüfusa sahip olan 15 AB ülkesi, 626 vekilini seçmiştir.

Nüfus sayısı dikkate alınırsa, en fazla koltuğa sahip ülkelerin başında, 99 vekil ile Almanya gelmektedir. Almanya’yı 87 koltuk ile İtalya, 65 koltuk ile İspanya, 31 koltuk ile Hollanda, 25’er koltuk ile Danimarka ve Finlandiya, 15 koltuk ile İrlanda, 6 koltuk ile Lüksemburg takip etmektedir.

Alınan sonuçlara göre, bundan böyle AP’de en büyük siyasi grubu, 626 koltuktan 225’ini kazanan muhafazakarlar oluşturacaktır. Sosyal Demokratlar ise ilk kez ancak ikinci sırayı alabilmiştir.

Tüm Avrupa çapında seçimlere katılım % 43’lük bir oran ile rekor düzeyde düşük olmuştur. Örneğin 0000İngiltere’de halkın dörtte birinden daha az bir kitle oy kullanmıştır. 1999 AP seçimlerine şu partiler katılmıştır: (2)

PSE : Group of the Party of European Socialists - Avrupa Sosyal Demokratlar Grubu
PPE : Group of the European People's Party - Avrupa Halk Partisi Grubu
ELDR : Group of the European Liberal, Democrat and Reform Party - Avrupa Liberal,
             Demokrat ve Reform  Partisi Grubu
UPE : Group of Union for Europe - Avrupa için Birlik Grubu
GUE/NLG : Confederal Group of the European United Left/Nordic Green Left -Konfedere
            Avrupa Birleşik Sol Grubu/Kuzeyli Yeşil Sol
V : The Green Group in the European Party - AP Yeşiller Grubu
ARE : Group of the European Radical Alliance - Avrupa Radikal İttifak Grubu
I-EDN : Group of the Independents for a Europe of Nations - Milletler Avrupası için Bağımsızlık Grubu
NI : Non-attached - Bağımsızlar

Finlandiya, 1 Temmuz 1999 tarihi itibarıyla  Almanya’dan dönem başkanlığını devralmıştır.

Finlandiya yetkililerine göre, Finlandiya, gerek Avrupa Birliğinde, gerekse tüm Avrupa’da büyük değişikliklerin meydana geldiği bir dönemde başkan olmuştur.

Yeni dönem başkanının ifadesine göre, AB büyük sorunlarla karşı karşıyadır ve ancak, Konsey, Komisyon ve Parlamentonun sıkı işbirliği içinde calışması ileve kamu oyunun desteğini alarak bu sorunları çözebilecektir. Ancak, yeni dönem başkanı, bu sorunları çözmekteki kararlılıklarının, Birliği güçlendireceğini ve vatandaşlarının öz güvenini daha da artıracağına inandığını vurgulamıştır. Yeni dönem başkanı  şöyle devam etmiştir “ Yeni bin yıla, AB’nin geleceğe yönelik işlevi ve önceliklerini kesin bir şekilde tanımlamış olarak girmeliyiz. Bu tanım ise Helsinki Avrupa Konseyi Zirvesinde açıklanacak olan ‘Bin Yıl Deklarasyonu’(‘Millennium Declaration) ile ifade edilebilir”.

Finlandiya Dönem Başkanlığı, hedefledikleri öncelikleri,

Küresel boyutta etkin ve etken bir Birlik;
Genişleyen bir Birlik;
Şeffaf ve randımanlı bir Birlik;
İstikrarlı, rekabetçi ve istihdam yaratıcı bir ekonomi;
Bilgiye dayalı bir toplum;
Sosyal ve Ekolojik sorumluluk ;
Özgürlük, güven ve adalet ortamı olarak sıralamıştır. (3)

Yeni Komisyon Üyeleri

Yeni Komisyon Başkanı, Romano Prodi, 9.Temmuz1999 tarihinde, beş bayan ve on beş erkek üyeden oluşan yeni ekibini tanıttı. Başkan Prodi’ye vekalet etmek üzere ise başkan yardımcısı olarak  muhafazakar olarak tanınan İspanyol Loyola de Palacio ve İngiliz Sosyal demokrat Neil Kinnock seçilmiştir.

Başkan Prodi, yeni Komisyonun, Avrupa Parlamentosu tarafından onaylanacağına inandığını ve ekibinin nitelik açısından son derece dengeli ve siyasi tecrübe ve yeterlilik açısından ise birçok ulusal hükümetten daha nitelikli olduğuna inandığını belirtmiştir.

Yeni Komisyon Üyeleri:

Almanya:

Günter Verheugen (54), genişlemeden sorumlu;

Michaela Schreyer (47), AB bütçesinden sorumlu;

Fransa:

Michel Barnier (48), bölgesel politikalardan sorumlu;

Pascal Lamy (52), dış ticaretten sorumlu;

İngiltere:

Neil Kinnock (57), eski dönem Komisyon üyesi, Komisyon Başkan yardımcısı, kurumların reformundan sorumlu;

Chris Patten (55), dış işlerinden sorumlu;

İtalya:

Romano Prodi (59), Komisyon Başkanı;

Mario Monti (56), eski dönem Komisyon üyesi, rekabetten sorumlu;

İspanya:

Loyola de Palacio (48), trafik, enerji ve Avrupa Parlamentosu ile ilişkilerden sorumlu, Komisyon Başkanı Yardımcısı;

Pedro Solbes (56), maliyeden sorumlu;

Hollanda;

Frits Bolkestein (66), iç pazardan sorumlu;

Avusturya:

Franz Fischler (52), önceki dönemde olduğu gibi yine tarımdan sorumlu;

Belçika;

Philippe Busquin (58), araştırmadan sorumlu;

Lüksemburg:

Viviane Reding (48), eğitim ve kültürden sorumlu;

İrlanda:

David Byrne (52), tüketicinin korunmasından sorumlu;

Finlandiya:

Erkki Liikanen (48), şirkekler politikası ve telekomünikasyondan sorumlu;

Danimarka:

Poul Nielsen (56), yardımlardan sorumlu;

İsveç:

Margot Wallström (44), çevre konularından sorumlu;

Yunanistan:

Anna Diamantopoulou (40), sosyal konulardan sorumlu;

Portekiz:

Antonio Vitorino (42), iç işleri ve hukuk sorunlarından sorumlu. (4)

Mali çerçeve

Avrupa Komisyonu, 2000 yılı bütçesine uygulanacak olan ve Berlin Avrupa Konseyi sonuçlarına dayanarak, Avrupa Parlamentosu, Bakanlar Konseyi ve Komisyon arasındaki anlaşmayı dikkate alan ve teknik olarak düzenlenmiş, bir başka deyişle 2000 fiyatları üzerinden ifade edilmiş mali perspektif çerçevesini onaylamıştır. 2000 yılına ait taahhütler için genel tavan, 15 Üye Devletin toplam GSMH'sının % 1.16'sına tekabül eden 93.8 milyar olarak belirlenmiştir. Ödemeler toplamı 91.3 milyardır ve bu da GSMH'nın % 1.13'üne denk gelmektedir. GSMH ve fiyatlardaki hareketlere paralel olarak mali perspektifte yapılan teknik düzenlemeler, Komisyonun yıllık bütçe işlemlerinin bir parçasını oluşturmaktadır. Bu çalışma 2000-2006 yılları için olan mali perspektifle ilgili ilk çalışmadır. Mali çerçeve, Parlamento, Konsey ve Komisyon arasında yapılmış olan Kurumlararası Anlaşmanın bir parçasıdır. Bundan sonra Komisyon, 2000-2006 dönemi için hazırlanmış olan mali perspektifi bütçe makamına, yani Konsey ve Parlamento'ya gönderecektir. (5)

AB DIŞ İLİŞKİLERİ

AB ve Güney Amerika Arasında Gümrük Birliği

Avrupa Birliği ülkeleri ve Latin Amerika Serbest Ticaret Bölgesi  (MERCOSUR) (Southern Cone Common Market - Güney Konisi Ortak Pazarı) arasında, 28/29 Haziran 1999 tarihlerinde, Rio de Janeiro’da yapılan zirve’de, önümüzdeki yıllarda kurulması düşünülen Gümrük Birliğinin temellerini attılar.

Bu olayı “tarihi bir an” olarak nitelendiren Brezilya Başkanı Henrique Cardoso, planlanan bu transatlantik ticaret köprüsüne ilişkin ön görüşmelerin Ekim 1999’da başlayacağını bildirmiştir.

Zirve geniş kapsamlı bir Rio Deklarasyonunun imzalanması ve bir eylem planı ile son bulmuştur. Deklarasyonda, demokratikleşme, insan haklarının korunması, serbest ticaret ve kültürde değiş tokuş gibi ortak değerlerin altı çizilmiştir.

Gümrük Birliği ile ilgili görüşmelerin hedefi, AB ülkeleri ile dört MERCOSUR devleti olan Brezilya, Arjantin, Uruguay ve Paraguay ile birlikte ortak üye Şili arasındaki malların ve hizmetlerin serbest dolaşımını sağlamak olarak belirtilmiştir. Böyle bir serbest ticaret bölgesinin 575 milyon tüketiciyi kapsayacağı ve her iki tarafın ticaretini hareketlendireceği ileri sürülmüştür. Son on yıl içinde AB’nin MERCOSUR devletlerine ve Şili’ye yaptığı ihracat iki misli artmış ve geçen yıl 35 milyar doları bulmuştur. Şili ve MERCOSUR devletlerinin AB’ye yaptığı ihracat ise 1998 yılı itibarıyla 27 milyar dolar tutarında olmuştur.

Alman Başbakanı Schröder, söz konusu serbest ticaret antlaşmasının 2003-2005 yılları arasında imzalanabileceğini ifade etmiştir.
(6)

AB-Japonya Zirvesi

20 Haziran 1999 tarihinde, Bonn’da gerçekleştirilen AB-Japonya zirvesinde, taraflar arasında görüş alış verişinde bulunulmuştur. Japon başbakanı Keizo Obuchi ile yaptığı görüşmeden sonra, Alman başbakanı Gerhard Schröder, Japonya’nın Kosova’nın yeniden kurulmasına ve Balkanlar için düşünülen İstikrar Paketine etkin bir şekilde katılmak istediğini dile getirmiştir. Görüşmede Kuzey Kore’deki duruma da değinilmiştir. Yine Schröder’in ifade ettiğine göre, AB ve Japonya, Kuzey Kore’ye, gıda yardımı şeklinde yaptıkları yardımdan vazgeçip kendi kendilerine yetmeye yönelik destek vermeyi düşünmektedirler.

Yapılan ortak bir açıklama ile, Japonya’nın, maliye sistemini güçlendirerek ve iç talebi artırarak ekonomisini istikrara kavuşturması çok olumlu bulunmuştur. Bu eylemlerin, ekonominin rahatlaması için kaçınılmaz olduğu vurgulanmıştır. Aynı görüşmede, Çin de dahil olmak üzere, Dünya Ticaret Örgütüne (DTÖ) yeni katılacak olan adaylar ile ilgili görüşmelerin en kısa zamanda sonuçlandırılması istenmiştir. Bununla birlikte, AB ve Japonya, farklı alanlarda da işbirliğini geliştirmeyi kararlaştırmışlardır. Örneğin, otomobillerin CO2 emisyonlarının azaltılması konusunda bir işbirliğinden söz edilmiştir. (7)
 
 

AB-ABD Zirvesi

AB ve ABD yetkilileri, 22 Haziran 1999 tarihinde, Bonn’da yaptıkları görüşmede, ticaret konusunda çıkabilecek sorunları başlangıç safhasında çözüme ulaştıracak bir “erken uyarı sisteminin” geliştirilmesi konusunda anlaşmışlardır. Başkan Clinton, dönem başkanı olarak Alman Başbakanı Schröder ve AB Komisyon başkanı Santer, sundukları ortak bir Deklarasyon ile, erken uyarı sisteminin şeffaflık ilkesine dayandığını vurgulamışlardır. Bu yeni sisteme göre, siyasi, idari ve diğer
konularda meydana gelebilecek potansiyel anlaşmazlıklar önceden tespit edilecek ve ortak bir çözüm bulmayı kolaylaştırmak amacıyla, rapor hazırlatmak ya da önemli kişiler ile görüşmelerin yapılmasını sağlamak için çalışma grupları oluşturulacaktır.

Başbakan Schröder, gazetecilere verdiği demeçte, transatlantik ilişkilerin geliştirilmesinin en önemli siyasi hedeflerden biri olduğunu ifade etmiştir. Schröder, ayrıca, Kosova krizi esnasında ve Balkanların istikrara kavuşturulmasına ilişkin strateji geliştirme çabalarında, transatlantik ilişkilerin kendini olumlu bir şekilde gösterdiğini vurgulamıştır.

Zirvede ayrıca, her iki taraf, Birleşmiş Milletlerin, barış ve güvenlik konusunda ne denli büyük bir rol oynadığı konusunda fikir birliği içinde olduklarını ve Avrupa’nın krizlerin üstesinden gelme yeteneğini geliştirme ve NATO’nun Avrupa kanadını güçlendirme çabalarını çok olumlu bulduklarını bildirmişlerdir.

Görevi sona ermiş bulunan AB Komisyon başkanı Santer de, AB-ABD ilişkilerinin derinleştirilmesi çabalarının tüm transatlantik toplumunun yararına olacağına inandığını ifade etmiştir. (8)

AB EKONOMİSİ

Euro-Maliye Bakanları Toplantısı

On bir Euro Devletinin  Ekonomi ve Maliye Bakanları, 12 Temmuz 1999 tarihinde, Brüksel’de yapılan bir toplantıda, Euro’nun Dolar karşısındaki güçsüzlüğünü ve her bir üye devletin bütçe durumlarını tartışmışlardır.

Bu toplantının bitiminde tüm 15 AB-ülkeleri ekonomi ve maliye bakanlarının katıldığı bir danışma toplantısı yapılmıştır. Bu toplantıda Kosova ve Batı Balkan bölgesine yapılması düşünülen mali yardım tartışılmıştır. Finlandiya Dönem Başkanlığında yapılan ilk oturumda gelecek altı ayın çalışma programı ve faizlerin vergilendirilmesi konusunun uyumlaştırılması konuları görüşülmüştür.

AB Maliye Bakanları, daha uyumlu bir ekonomi politikası ile yatırımcıların Euro’ya olan inançlarını tekrar kazanmayı amaçladıklarını belirtmişlerdir. Aynı toplantıda, Alman Maliye Bakanı Hans Eichel, maliye, vergi ve ekonomi ile ilgili konularda işbirliğin daha da artırılması ve Euro’nun güçlenmesi için tüm potansiyellerin kullanılması gerektiğini vurgulamıştır.

Yine aynı toplantıda, Yunanistan, 1 Ocak 2001 yılında Euro-Bölgesine dahil olabileceklerini ilan etmiş ve bunun için gerekli olan başvurunun Mart 2000 de yapılacağı Yunan Maliye Bakanı Janos Papantoniou tarafından bildirmiştir. (9)

Euro Alanında Ticaret Fazlası

Eurostat verilerine göre, euro alanında bu yılın Nisan ayında 4.9 milyar euro değerinde ticaret fazlası oluşmuştur. Ancak hem euro alanında hem de AB15'de Nisan ayında ithalat artarken ihracattaki düşüş devam etmiştir. (10)

Euro Alanında Enflasyon

Eurostat tarafından  25 Haziran 1999 tarihinde yayımlanan rapora göre euro alanında yıllık enflasyon, Nisan ve Mayıs ayları arasında % 1.1'den % 1.0'a düşmüştür. Bir önceki yılın aynı döneminde bu oran % 1.3 olmuştur. AB15'de ise yıllık enflasyonun Nisan'da % 1.2 iken Mayıs ayında % 1.1'e (1998 Mayıs ayında % 1.5) gerilediği görülmüştür. Avrupa Ekonomik Alanında ise enflasyon % 1.2'den % 1.1'e düşmüştür.
 

AB Üyesi Devletlerde Enflasyon

En yüksek yıllık enflasyon oranlarına sahip ülkeler İrlanda ( % 2.3), Yunanistan (% 2.2), İspanya, Hollanda ve Portekiz'de (her üçü için de % 2.1) olarak bildirilirken, en düşük enflasyon oranlarına sahip ülkeler İsveç (%0.3), Almanya ve Avusturya (her ikisi de % 0.4) olmuştur. Raporda yıllık enflasyon oranlarının Nisan ayı ile karşılaştırıldığında, Mayıs ayı içinde sekiz üye devlette düştüğü, beşinde yükseldiği ve ikisinde de değişmediği belirtilmektedir. Bir önceki yıl ile karşılaştırıldığında ise, en fazla artışın Danimarka (% 1.4'den 1.6'ya) ve İspanya'da (%2.0'dan 2.1'e) ve en fazla düşüşün ise İsveç (% 1.6'dan 0.3'e) ve Avusturya'da (% 1.0'dan 0.4'e) olduğu görülmüştür. (11)

Yatırımlar

AB Resmi İstatistik Bürosu Eurostat tarafından 1 Temmuz 1999 tarihinde yayımlanan bir rapora göre, 1996 ve 1997 yılları arasında gerçekleşen büyümenin ardından 1998 yılında da doğrudan yabancı sermaye yatırımlarında (DYSY) önemli bir artış sağlanmıştır. AB'ye yönelik doğrudan yabancı sermaye yatırımları 94.3 milyar ECU'ye ulaşmıştır. Avrupa Birliği'nin dış yatırımları ise, Avrupalı yatırımcılar yeni fırsatlar aradıkları için 192 milyar olmuştur. Bu rakamlar, yeniden yatırıma yönlendirilen kazançlar hariç, şirket sermayeleri ile şirketler arası kredileri içermektedir.

İçe yönelik yatırımlarda özellikle Üye Devletler söz sahibidir. İngiltere, 1997 yılındaki 23 milyar ECU'luk yatırımdan sonra 1998 yılında 49 milyar ECU'lük yatırım yapmıştır. Hollanda (28 milyar) ve Fransa (25 milyar) da önemli miktarlarda yatırım yapmışlardır.

AB yatırımcıları, AB dışında da yatırım imkanları araştırmışlardır. Özellikle Alman ve İngiliz yatırımcılar 1998 yılında sırasıyla 74 ve 79 milyar ECU'lük ( 1997 yılında 32 ve 34 milyar ECU) dış yatırım gerçekleştirmişlerdir. AB'nin üçüncü ülkelere yönelik doğrudan yabancı sermaye yatırımları 1997 yılında 94 milyar ECU iken, 1998 yılında 192 milyar ECU olmuştur. (12)
 
 

Euro Alanında İşsizlik

Eurostat'ın 7 Haziran 1999 tarihli raporuna göre, Euro alanında, Mart ayında % 10.5 olan mevsimsel olarak ayarlanmış işsizlik oranı Nisan ayında % 10.4 olmuştur (geçen yılın Nisan ayında bu oran % 11.1). Bu oran AB15 çapında ise % 9.6 olarak gerçekleşmiştir (1998 yılı Nisan ayında % 10.1).

Rapora göre, işsizlik oranının en düşük olduğu ülkeler % 2.9 ile Lüksemburg, ve % 3.4 (Mart ayındaki oran ) ile Hollanda'dır. Bu ülkeleri Portekiz (% 4.3), Avusturya (% 4.5) ve Danimarka (% 4.7) izlemektedir. Avrupa Birliğinde en yüksek işsizlik oranına sahip ülke, yıl içinde oldukça büyük bir düşüş (% 19.1'den % 17.3'e) sergilemesine rağmen İspanya'dır.

Avrupa Birliği'nde 25 yaş altındaki işsizlik oranının en düşük olduğu ülkeler Avusturya ve Lüksemburg'tur (% 7.5'dan az). İtalya ve İspanya'da ise bu oran % 30'un üzerindedir. AB15'de 25 yaşın altında işsizlik oranı % 18.6 ve euro alanında % 20.0'dir (geçen yıl bu oranlar sırasıyla % 19.7 ve % 21.5 olarak gerçekleşmiştir). Amerika'da ve Japonya'da ise işsizlik oranları sırasıyla % 4.3 ve (Mart ayı) % 4.7 olmuştur.

Eurostat raporuna göre euro alanında 13.5 milyon kadın ve erkeğin işsiz olduğu tahmin edilmektedir. Aynı raporda, Avrupa Birliği'nde bu rakamın 16.3 milyon olduğu belirtilmektedir. Bu rakamlar, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) kıstasları temel alınarak mevsimsel olarak ayarlanmış rakamlardır. (13)
 
 

Sınai Üretim

Eurostat'ın 25 Haziran tarihinde yayımladığı rapora göre, Euro alanı ile AB15'de sınai üretim eğilimi Şubat-Nisan döneminde, bir önceki üç aylık dönemle karşılaştırıldığında  % -0.2 oranında düşmüştür.

Üretim Finlandiya'da % 2.1 ve Yunanistan'da % 1.1 oranlarında artmıştır. Almanya ve İngiltere'de ise % 1.0 oranında düşmüştür.
 
 

Sınai üretimdeki mevcut düşüşten daha az etkilendiği görülen dayanıklı  tüketim malları haricindeki  sınai üretim, euro alanı ve AB15'de sırasıyla % 0.1 ve 0.2 oranlarında büyüme belirtileri göstermiştir. Dayanıklı tüketim malları ve sermaye mallarında büyük bir üretim düşüşü olmamıştır (% 0.3 (% 0.0) ve % -0.2 (% 0.0)). Ara mallarda ise % -0.3 (% -0.7) oranında düşüş izlenmiştir.
 

Yıllık Değişmeler

Nisan ayında, çalışma günlerine göre ayarlanmış sınai üretim, 1bir önceki yılın aynı ayı ile karşılaştırıldığında hem euro alanında hem de AB15'de % -0.7 oranında düşüş sergilemiştir. Ancak çalışma günlerine ayarlanmış dizilerde genel bir dalgalanma olduğundan bu büyüme oranları dikkatle yorumlanmalıdır.

Finlandiya (% 7.7), Danimarka (% 6.8) ve Yunanistan'da (% 4.6) çok belirgin üretim artışı sağlayan ülkeler olmuştur.
 
 

Sermaye malları üretiminde artış olmuştur. Euro alanında % 1.0 ve AB15'de % 1.5 oranında artış gözlenmiştir. Dayanıklı tüketim malları dışındaki tüketim malları üretiminde % 0.3 (%  0.5)oranlarında az bir düşüş görülürken, dayanıklı tüketim malları üretiminin euro alanında % 1.5 ve AB15'de %  0.6 oranında ve ara malları üretiminin ise euro alanında % 1.6 ve AB15'de % 1.8 oranlarında düşmüş olduğu görülmüştür. (14)

Kadın Çalışanların Ücretleri

Eurostat'ın Avrupa Birliği çapında yaptığı bir araştırmanın sonuçlarına göre, mevcut en son veriler temelinde, AB genelinde, tarım, eğitim, sağlık, kişisel hizmetler ve idarecilik alanları dışında tüm ekonomik faaliyetlerde tam gün çalışma koşullarında ortalama olarak kadınlar erkeklerden en az dörtte bir oranında az bir ücret almaktadırlar.

Raporda belirtildiğine göre, bu ortalama rakamlar, çalışan kadın ve erkeklerin, çoğunlukla yaş, eğitim ve meslek gibi özelliklerindeki yapısal farklılıkları yansıtmaktadır. En iyi ücretin ödendiği yönetici kadrolarında kadınlar erkeklerden daha az yer almaktadırlar. Belirli ekonomik sektörler ve mesleklerde kadın ve erkek çalışan sayısındaki dengesizlik, kadın ve erkek çalışanların ücretlerindeki farklılığı belirleyici faktörlerden birisidir.

Eurostat raporunda, genel ortalama ücret verilerinin, özellikle kadınların belirli iş türlerinde yoğunlaşmaları nedeniyle kadın ve erkeklerin AB iş piyasasındaki farklı durumlarının ışığında değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

İlk olarak, kadın ve erkekler aynı işi yapmamaktadırlar. Araştırma grubundaki tam gün çalışan kadınların üçte birinin büro çalışanları olduğu, erkeklerin ise bu alanda sadece % 10'u oluşturdukları ifade edilmektedir. Erkeklerin % 47'si beden gücü ile veya fabrikalarda çalışırken kadınlarda bu oran yalnız % 18'dir. Beden gücü ile çalışanlar ortalama olarak büro memurlarından çok daha iyi ücret almaktadırlar.

İkinci faktör,  çalışan kadınların ortalama olarak daha genç olmaları ile ilgilidir: Kadın çalışanların % 44'ü 30 yaşın altındadır. Bu oran erkeklerde % 32'dir. Bunun nedeni yaşlı kuşak kadınların daha az çalışma hayatına katılmaları ve pek çok kadının çocuk büyütmek için çalışmayı bırakmalarıdır. Sonuç olarak, Eurostat raporunda, kadınların kıdem alamadıkları ve yönetici kadrolara geçmek için çok daha az fırsat bulabildikleri, dolayısıyla bunun ücretler üzerinde etkili olduğu ifade edilmektedir.

Üçüncü faktör eğitimdeki farklılıktır:çalışan kadınların % 51'inin eğitimleri ilk veya orta okul düzeyindedir. Erkeklerde ise bu eğitim düzeyindekilerin oranı % 43'tür; ve erkeklerin % 36'sı orta okul düzeyinde teknik eğitim almıştır. Kadınlarda teknik eğitim alanların oranı % 29'dur.

Ancak, istatistik anlamda aynı özelliklere sahip insan gruplarındaki ücret farklılıklarına bakıldığında bile kadınların sistemli olarak düşük ücret aldıkları gözlenmiştir. Örneğin, 'yönetici' olarak adlandırılan grupta, 15 üye devletten 10'unda eşitsizliğin büyük olduğu görülmüştür. Buna neden olarak, ücretlerin çok yüksek olduğu üst düzeyde çok az kadın olması gösterilmiştir.Bir başka farklılık da fazla mesai ücretinin esas olarak beden gücü ile çalışanlara ve dolayısıyla erkeklere ödenmesinden kaynaklanmaktadır.

25-29 yaş grubundaki kadınların ücretleri bile erkeklerin ücretlerinin sadece % 86'sı kadardır. Eurostat raporunda ifade edildiği şekilde, bu kadınların eğitim ve işe girme koşulları erkeklerinki ile aynı düzeydedir. Genç kuşak arasında bile hâlâ iyi ücretli işlere kabul edilme konusunda eşitsizlik görülmektedir.

Brüt saat ücretleri açısından eşitsizliğin en az görüldüğü ülkeler, Doğu Berlin de dahil olmak üzere kadınların erkeklerin ücretinin % 89'unu kazandıkları Almanya'nın yeni toprakları (eski topraklarda bu oran % 76.9'dur), Danimarka (%88.1), İsveç (%87.0), Lüksemburg (% 83.9) ve Belçika (%83.2)'dır. Eşitsizliğin en fazla olduğu ülkeler ise Yunanistan (% 68.0), Hollanda (% 70.6) ve Portekiz (% 71.7)'dir. AB genel ortalaması ise % 76.3'dür. (15)
 
 

OECD Ekonomik Bakış Raporu

OECD Ekonomi Bölümü tarafından düzenli olarak yayımlanan "OECD Economic Outlook" adlı raporun Haziran 1999 tarihli sayısında, 1999 ve 2000 yılları için üretim, istihdam, fiyatlar ve cari dengeler gibi önemli makroekonomik değişkenler için projeksiyonlar yapılarak, bu yıllarda OECD ülkelerinde gerçekleşmesi muhtemel ekonomik gelişmelerin analizi yapılmakta ve sürdürülebilir ekonomik büyümenin temini için uygulanması gereken ekonomik politikalara ilişkin tavsiyelerde bulunularak ve üye ülkeler ile bazı üye olmayan ülkelerin ekonomik durumları detaylı olarak verilmektedir. Ayrıca, kısa vadeli projeksiyonları 2004 yılına kadar uzatan OECD Orta - Vadeli Referans Senaryosu da açıklanmaktadır.

Bunlara ilave olarak, diğer konular da beş özel bölüm halinde detaylı olarak verilmiştir:

· İş Piyasası Performansı ve OECD İş Stratejisi. Bu bölümde, 1990'lı yıllarda OECD ülkelerindeki iş gücü piyasası performansı ve OECD İş Stratejisinin uygulanmasında kaydedilen gelişmelere yer verilirken kapsamlı bir reform programının iş gücü piyasası şartlarını önemli ölçüde değiştireceği ifade edilmektedir.

· İklim değişikliğinden kaynaklanan politika hedefleri. Birçok OECD ülkesi 2008 - 2012 yılları için "sera gazları" özel emisyon hedeflerini içeren Kyoto Protokolunu imzalamışlardır. Bu bölümde, bu taahhütlerin yerine getirilmesi için gerekli politikalar, bunun maliyeti ve bu maliyetin düşürülmesinde emisyon tahsisatlarının uluslararası mübadelesinin rolü açıklanmış ve ayrıca, gelişmekte olan ülkelerde emisyon artışının önlenmesinin teşvik edilmesi konusuna da yer verilmiştir. Bu politikaların başarılı bir şekilde uygulanması halinde iklimin muhtemelen bir miktar değiştirilebileceği ifade edilmekte ve bu duruma uyum sağlanmak için gereken bazı konular da irdelenmektedir.

· Yeni pazar ekonomilerine sermaye akışı ile edinilen son tecrübe. Bu bölümde, sermaye piyasası kurumları arasındaki temel farklılıklar ile eski ve yeni OECD ülkeleri arasındaki denetime odaklanan sermaye akışı değişkenliğinin son halinin altındaki faktörler analiz edilmektedir. Bu analiz, makul bir mali sistem ve makroekonomik istikrarın, global sermaye piyasaları ile başarılı bir şekilde bütünleşmenin ön koşulu olduğunu teyit etmektedir.

. OECD cari hesap açığının büyümesinin nedenleri. Bu bölüm, cari hesap dengesizliğinin büyümesinin nedenlerini irdelemekte ve Asya krizinden etkilenen ülkelerdeki ihracat azalmasının, OECD ihracatını, özellikle Japonya'da önemli ölçüde etkilediğini göstermektedir. Japonya ve ABD'de artan cari hesap dengesizlikleri, talep farklılıkları ve buna tekabül eden tasarruf - yatırım dengesizlikleri ile açıklanabilir ve bu tür dengesizlikler orta vadede kalıcı olabilir.

· Piyasanın açıklık eğilimleri( Trends in Market Openness). Bu bölümde, piyasa açıklığı göstergelerindeki eğilimler ve uluslararası ticaret ve yatırımlardaki engeller gözden geçirilmektedir. Son 40 yıl içinde, özellikle sınai mallar için korumacı ticaret politikaları aşamalı olarak azaltılmış buna karşılık piyasanın açıklık önemli derecede artmıştır. Sektörler ve ülkeler arasında düzenli değişiklik olmamasına rağmen birçok OECD ülkesindeki ticaret engelleri, örneğin, tarımdaki ticaret engelleri ısrarlı bir şekilde sürmüştür. Son birkaç yıldan beri, bazı ticaret politikası araçlarının, örneğin, anti-damping uygulamalarının yanlış yapıldığı ve ticaretteki teknik engellerin yanlış kullanıldığı görülmektedir. Bu bölümde, ayrıca, pazar erişiminde iç politikaların rolü de tartışılmıştır.

Dünyada ve OECD alanında ekonomik durum, altı ay öncesine göre daha olumlu görünmektedir. 1998 Rusya ve Brezilya krizinden sonra, para piyasalarında sükunet ve güven yeniden sağlanmıştır. Hisse senedi piyasası düzelmiş, birçok OECD ülkesinde canlılığını korumuş ve piyasa riskleri azalmış durumdadır. Ayrıca, Asya krizinden etkilenen bazı ülkeler, özellikle Kore,  kısa bir sürede düzelmeye başlamıştır. Birçok OECD ülkesinde faiz oranlarının mali otoriteler tarafından düşürülmesi, OECD dışı ülke ekonomilerinde uygulanan politikalar ve yeni oluşan piyasaların maruz kalabilecekleri risklerin azaltılması için mali kurumların harcadıkları yoğun çabalar sonucunda para piyasalarında kısmi istikrar sağlanmıştır.

OECD alanında 1999 yılında % 2 ¼ ve 2000 yılında ise % 2 oranında büyüme beklenmektedir. Enflasyonun tüm OECD alanında düşük olacağı ve işsizliğin ülkeden ülkeye değişiklik göstermekle birlikte, genel olarak sabit kalacağı tahmin edilmektedir.

Genel olarak OECD bölgelerine bakıldığında:

· Amerika Birleşik Devletlerinde, ekonomik faaliyetler, hızlı büyüme, düşük işsizlik oranı ile birlikte enflasyon tehlikesi olmadığı için, istisnai olarak canlı kalmıştır. İç talepteki beklenmedik artış, stok fiyatlarının artmasına neden olmuştur.

· İhracattaki durgunluk ve iş azlığı nedeniyle, Avrupa Birliğinin büyük bir bölümünde 1998 yılı sonundan beri, büyüme iyice yavaşlamış durumdadır. Bununla beraber, yüksek tüketici güveni, ihracat piyasalarında beklenen aşamalı düzelme ve kriz ülkeleri ithalatındaki azalmanın durması neticesinde, 1999 yılında büyümede ortalama % 2 civarında bir artış gözleneceği ve 2000 yılında % 2.5'e ulaşacağı tahmin edilmektedir. Ancak, önümüzdeki yıllarda Avrupa'da üretim açığının hala yüksek kalacağı tahmin edilmektedir.

· Japonya'da, 1998'in son aylarında artan gerilemenin artık düzelmeye başladığına dair olumlu sinyaller bulunmaktadır. Daha düşük risk primi, iş güveninde ve mali sektör sorunlarında görülen düzelme bunlardan biridir.

OECD dışı alanda, 2000 yılı içinde bir miktar düzelme olasılığına rağmen ekonomik durum şu anda pek parlak değildir. Asya'da durum düzelmeye başlamasına rağmen, krizden etkilenen birçok ülkenin ekonomisi ancak önümüzdeki yıl düzelecektir. Diğer ülkelerde yüksek kalacağı tahmin edilen büyümenin Çin 'de yavaşlayacağı tahmin edilmektedir. Brezilya'da yaşanan reel GSYİH'daki daralma (contraction) diğer Latin Amerika ülkelerini de olumsuz yönde etkileyecektir. Rusya'da üretim bu yıl da düşmeye devam edecektir.

Riskler dengelenmiş görünmekle birlikte, birçok OECD dışı alanda, hala olumsuz faktörler bulunmaktadır ve politika ihtiyacı bölgelere göre değişmektedir.

Şimdiye kadar hisse senedinden elde edilen kazancın yüksek olması, düşük hane tasarrufları ve büyüyen bir cari hesap açığı, ABD ekonomisinde büyüyen dengesizliğin işaretleridir.

ABD'de mali otoriteler, düşük enflasyon ve ekonomideki durgunluğun neden olduğu geniş çaplı belirsizlikleri göz önüne almalı ve mevcut tutumlarını değiştirmeden önce enflasyonda bariz değişiklik işaretleri görülünceye kadar beklemeli ve bütçe politikasında makul kamu finansmanına yönelik uzun vadeli oryantasyonlar korunmalıdır.

Birçok Avrupa Merkez Bankası, oldukça düşük enflasyon seviyeleri ve ekonomik faaliyetlerin giderek azalması sonucunda resmi faiz oranlarını düşürmüşlerdir. Euro alanında ise Euro'nun başarılı bir şekilde girişinden sonra, yeni kurulan Avrupa Merkez Bankasının ilk faaliyeti enflasyon ve deflasyon riskine karşı halka teminat vermek olmuştur. Parasal politika konusundaki mevcut tutum bütün olarak euro alanı için uygun görünmektedir.

Japonya'da ise umutsuzluk devam etmekte olup para piyasası faiz oranları şu anda gerçek olarak sıfır nominal tabandadır ve hükümet borçları artmıştır. Hem Asya krizinin etkisi, hem de ana OECD ekonomik alanlarındaki farklılıkların yansıması sonucunda cari hesap dengesizlikleri son iki yılda artmıştır.

OECD bölgelerinde dengesizliklerin bir süre daha sürmesi beklenmektedir. Ayrıca, daha dengeli pozisyonların sağlanması, toplam tasarruf ve yatırımda değişiklik yapılmasına bağlı olduğu sürece, korumacı politikaların cari hesap dengesizlikleri üzerinde etkili olması pek muhtemel görünmemektedir. Bu bağlamda, OECD ülkelerinin, uluslararası ticaret ve yatırımda, piyasa açıklığını kısıtlayan ticaret politikaları uygulamaktan kaçınması oldukça önemlidir. (16)
 
 

DİĞERLERİ

Türkiye'ye AYB Yardımı

Avrupa Yatırım Bankası'nın 7 Temmuz 1999 tarihli basın özetinde, Banka'nın, Türkiye'de temiz enerji üretimine destek olmak üzere 40 milyon Euro'luk bir yardım sağlayacağı belirtilmiştir.

Yardımın, 1997-1999 "Avrupa-Akdeniz Ortaklığı" (Euro-Med Partnership) çerçevesinde, Türkiye Sınai Kalkınma Bankası AŞ. ve Sınai Yatırım Bankası AŞ. aracılığı ile doğrudan veya leasing yoluyla, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının otoüretim projesi uyarınca inşa edilecek olan 5 ilâ 10 santrala verileceği ifade edilmektedir. (17)

KOBİ’lere Ücretsiz İnternet Sitesi

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelere (KOBİ) destek sağlamak amacıyla ücretsiz “İnternet Sitesi” oluşturmuştur. KOBİ’ler bundan böyle, http://europa.eu.int/business adresli siteye girerek AB bünyesinde kamu ihaleleri, fikri mülkiyet, teknik standartlar, fon olanakları, tek pazar kuralları, yürürlükteki Topluluk Mevzuatı konularında olduğu gibi, EURO, sergi ve fuarlar, iş dünyasından haberler, yenilikler gibi konularda da bilgi edinebilir ve tercümanlık hizmetleri, iş bağlantıları, AB resmi gazetesi, Dünya hukuk rehberi vs. ile ilgili sitelere de buradan giriş yapabilirler. Söz konusu sitede yer alan konuların daha da artırılacağı belirtilmektedir. (18)

Çevre

Avrupa Birliği resmi istatistik bürosu Eurostat, 15 Temmuz 1999 tarihinde, bir dizi çevresel baskı göstergeleri (environmental pressure indicators) yayımlamıştır.

Bu göstergeler, tüm AB’den 2300 çevre uzmanının yardımı ile hazırlanmış ve sonuçta çevre ile ilgili 60 kalitatif gösterge oluşturulmuştur. Burada, politikalarına göre ve uzman gruplar tarafından, içerdiği öneme göre sıralanmış altı gösterge sunulmaktadır.
 

Dioksin

Uzman gruplara göre, POP (persistent organic pollutants: kalıcı organik kirletici maddeler) emisyonları içinde dioksin önemli bir yer tutmaktadır. Avrupa Dioksin Envanterinden alınan verilere göre, AB’de, havada bulunan dioksin miktarı, 1985 yılından beri yarı yarıya inmiştir. Bu alanda, kişi başına % 82 azalma ile İsveç başı çekmektedir. İsveç’i, % 79 ile Hollanda, % 70 ile Almanya ve Danimarka izlemektedir. Belçika ise, son on yıl içinde emisyonlarını sadece 5 14 oranında azaltabilmiştir. Kişi başına en yüksek emisyonlar ise, 1985’den beri % 60’lık bir azalmaya rağmen Lüksemburg’da görülmektedir.
 
 

AB’de Ormanlık Alanlar Büyümektedir

Dünya çapında ormanların azalması, küresel bir sorundur. Ancak, bu sorun AB için geçerli değildir.

Verilen rapora göre, yirmi-otuz senedir, AB’de ormanlık alanlar büyük ölçüde genişlemiştir ve genişlemeye devam etmesi beklenmektedir. Ağaç kesimi hemen hemen tüm AB’de orman artış oranının altında kalmıştır.

Yine aynı rapora göre, tüm AB’deki ormanlar tahminen 13,300 milyon m³ büyüme kapasitesine sahiptir ve üçte ikisi iğneli yapraklı ağaçlardan oluşmaktadır. Bu oranlar, 1995’de, İsveç, Finlandiya ve Avusturya’nın AB’ye katılımı ile % 80 oranında artmıştır.
 
 

Egzoz Emisyonları

Söz konusu raporda, trafiğin çevreye yaptığı olumsuz etki, en büyük yeri kaplamaktadır.

Göstergelere göre, 1980 yılından beri, AB’de 1996 yılı itibarıyla , nitrojen oksit emisyonları sadece  % 4 oranında bir düşüş göstermiştir. Söz konusu emisyonların azaltılmasının önündeki en büyük engel olarak ise yollarda petrol ve dizel kullanımının artması gösterilmektedir.

Rapora göre, refah artışı ve araba sahiplerinin artmasının yansıması olarak, en çok İtalya’da (+% 26) ve İspanya’da (+% 29) emisyon artışları gözlenmiştir.

Yine aynı rapora göre, AB’de tüketilen petrol ürünlerinin % 40’ı karayolu trafiğinde tüketilmektedir.

Kişi başına çöp

Raporun önemli diğer bir bölümü de şehir atık maddelerine ayrılmıştır (sanayi atıkları hariç).

Elde edilen verilere göre, Danimarka, Almanya, Fransa, Hollanda ve Avusturya yılda kişi başına 500 kg çöp üretmektedir. Fransa ise, yıllık kişi başına 598 kg ile başı çekmektedir. Ancak, komşu ülkeler Norveç ve İsviçre’nin ürettiği çöp oranına (600 kg) hiç bir AB ülkesi yetişememektedir. İzlanda ise kişi başına 667 kg ile daha da ilerdedir. En az çöp üreten AB ülkesi ise 291 kg ile Yunanistan’dır

Bu arada cam ve kağıt atık maddelerin geri kazanılması artmıştır. 1996 yılı itibarıyla, Hollanda’da camın % 81’i, Almanya’da % 79’u geri kazanılmıştır. Komşu ülkeler İzlanda ve İrlanda’da bu oran % 85 dir. Kağıt konusunda ise % 71 ile Avusturya ve Almanya başı çekmektedir. (19)

Avrupa'lının Yaşam Tarzı

24 Haziran tarihinde Eurostat'ın yayınladığı bir istatistik el kitabına göre, Avrupa Birliği'nde 2020 yılında doğacak kız bebeklerin çoğunluğunun 2104 yılına kadar yaşayacakları tahmin edilmektedir (yaşam beklentisi 84 yaş). Halihazırda AB'de kız bebekler için beklenen yaşam süresi 81'dir. Bu rakam erkek bebekler için 74 olarak verilmektedir. 1970 yılında binde 23 olan bebek ölüm oranı günümüzde sadece binde beşdir.
 

Aile

AB'de 1981 yılı itibariyle % 8 olan yalnız yaşama oranı  % 11'e çıkmıştır. Bu oran İsveç'de  % 24 iken İspanya ve Portekiz'de % 4'dür. Avrupa Birliği genelinde ise yalnız yaşama oranının 2010 yılında % 13'e ulaşması tahmin edilmektedir.
 
 

Çocuklu aileler hâlâ en yaygın ( % 55) aile türü olmakla birlikte, çocuksuz çiftlerin (% 19) veya yalnız ebeveynlerin (% 7) oranı giderek artmaktadır. Tek ebeveynli ailelerin en fazla görüldüğü ülke % 10 ile İngiltere, en az görüldüğü ülke ise % 3 ile İsveç'dir. AB'de ailelerin bakmakla yükümlü oldukları çocukların % 13'ü tek ebeveyn ile yaşamaktadır. Bu oran Yunanistan'da % 6, İspanya'da % 7 ve İngiltere'de 23'dür.

1970 yılında hemen hemen binde sekiz olan evlenme oranı günümüzde binde beşe düşmüştür. 1980 yılından bu yana evlenme yaşı erkeklerde 26'dan 29'a, kadınlarda 23'den 26'ya çıkmıştır. AB genelinde her üç evlilikten biri boşanma ile sonuçlanmaktadır.

Evlilik bağı olmadan birlikte yaşamak söz konusu olduğunda önemli bir kuşak farkı görülmektedir. Çift olarak yaşayanların sadece %7'si evli değilken, 30 yaşın altındaki kuşakta bu durum % 28'dir. Danimarka'da 30 yaşın altındaki çiftlerin % 72'si evli değildir, bu oran Akdeniz ülkelerinde sadece % 6-8'dir.