Dış şok deyiminden, 1974 ve 1979'da
petrol ihraç eden ülkelerin ihraç ettikleri ham petrolün
fiyatına büyük oranlarda zam yapmaları
ve 1975'den itibaren gelişmiş ülkelerde yaşanmaya
başlanan resesyon anlaşılmaktadır.
Dış şok, bir ülke için kendi inisiyatifinde olmayan, fakat
kendisini büyük oranlarda etkileyen
iktisadi olaylar olarak algılanmaktadır.
Bu çalışmada, birinci ve ikinci
petrol şokunun Türkiye ekonomisi üzerine etkileri, uluslararası
iktisadi bunalımın etkileriyle
birlikte araştırılacak, sonuçları tartışılmaktadır. Dış şokların etkisi,
dış ticaret aracılığıyla ülke
içine yansımıştır. Bundan dolayı çalışmanın ağırlığı dış ticaret
üzerindedir.
Çalışmanın birinci bölümünde petrol
ve petrol dışı ithalatın fiyat artışlarının neden olduğu dış
ticaret hadlerindeki olumsuz gelişmenin
etkileri araştırılmaktadır. Dünya ekonomisinin bunalıma girmesiyle dünya
ticaretinin büyümesi yavaşlamış ve korumacılık yoluna gidilmiştir. Bunun
sonucu olarak, Türkiye'nin ihracatına
olan talep dü?müştür. Türkiye'nin ihracatına olan talebin
düşmesinin etkileri ikinci bölümde
incelenmiş, daha sonra ödemeler dengesinin darboğaza
girmesinin sonucunda ithalatın
kısılmasının sonuçları tartışılmıştır. Dış şokların etkisiyle ödemeler
dengesindeki açığın finansmanı ve dış borçlanma üçüncü bölümde araştırılmaktadır.
Dördüncü
bölümde gelişmiş ülkelerdeki enflasyonun
ithalat yoluyla ülke içine aktarılıp aktarılmadığı
tartışılmıştır. Sonuç kısmında
ise genel bir değerlendirme yapılmış ve dış şokların etkisinin daha
düşük bir seviyeye indirilebilmesi
için öneriler geliştirilmiştir.