MALKAZ, Mustafa. Mesleki ve teknik eğitimde bugüne kadarki Plan uygulamaları ve
yeni Plan hedeflerine ulaşılması için bir model teklifi. Ankara: DPT. SPB, Ekim 1983.
99y.     tab.    Bibl.sonda.
1. Mesleki eğitim – Türkiye     2. Teknik eğitim – Türkiye


Kalkınmakta olan ülkelerde en önemli meselelerden biri yeterli nitelik ve sayıda teknik
insangücünün yetiştirilmesidir. Ekonomik gelişmenin temel unsuru olan insangücü eğitimle yetişmektedir. Günümüzde hızla değişen ve gelişen teknoloji, çeşitli üretim ve hizmet alanlarının yetişmiş insangücüne olan ihtiyacını artırmakta, bu gelişmeye uyum sağlıyabilecek nitelikli insangücünün yetiştirilmesi ise büyük bir önem kazanmaktadır.

Uzun dönemli kalkınma stratejisi ülkemizde hızlı bir sanayileşme, tarımda modern teknolojinin uygulanmasını öngörmüştür. Ekonomik yapıda meydana gelecek bu değişiklik sosyal yapıda da
uyumlu bir değişmeyi zorunlu kılmıştır.

Devlet kıt yatırım kaynaklarından eğitim içinde en büyük bölümünü mesleki ve teknik eğitime ayırdığı halde, özellikle teknisyen seviyesinde orta kademede eleman yetiştiren Meslek Liselerine ve Teknik Liseler öğrenci yönlendirmesi yapılamamış, plan hedeflerinin aksine genel liselere yığılmalar olmuştur. Bu gelişmelere bağlı olarak üniversiteler önünde büyük yığılmalar meydana gelmiş, eğitime duyulan sosyal talebin baskısı ile ekonominin talep etmediği eğitim dallarında gereksiz kapasite artışlarına
yol açmıştır.

Mesleki ve teknik eğitimde yeni bir yaklaşımla konuyu ele almak, ekonomik ve teknolojik gelişmenin temel aracı olan teknik insangücünün plan hedeflerine uygun, orta kademe meslek ve teknik elemanlarının yetiştirilmesini sağlamak gayesi ile yeni bir modele ihtiyaç duyulmaktadır.

Örgün eğitimin çeşitli kademelerinden ayrılan ve mesleksiz olarak hayata atılan 12-22 yaş
grubundaki gençlerin meslek sahibi olabilmelerini sağlamak, örgün eğitime tekrar geçmek
isteyenlere imkan tanımak, özel ve kamu kurum ve kuruluşların değişen teknolojiye uyum
sağlayacak şekilde yenilenmiş atelyelerinden ve işbaşında yetişmiş personelinden istifade
edecek şekilde mesleki ve teknik eğitimi yeniden düzenlemek zorunlu hale gelmiştir.

Sanayinin yoğun olmadığı bölgelerde ve nüfusu az olan yerleşim alanlarında, her çeşit meslek
lisesinin bir arada öğretim yapabileceği tip projeler şeklinde uygulamalara geçilmelidir.
(Bu konu çok amaçlı liseler olarak uygulanmıştır.)

Ustaların getiştirilmesi yaygın ve çıraklık eğitimi yolu ile gerçekleştirilmelidir. (Bu konu
uygulamaya konulmuştur.)

Çıraklık eğitiminde işverenlerin modern atelyelerinden istifade edildiği gözönünde tutulmalı,
çırakların sigortası ve ücretleri konusunda zorlayıcı ve uygulamaya karşı isteksizliğe iten
nedenleri ortadan kaldıracak düzenlemeler yapılmalıdır. (Çırakların sigortası devletçe
karşılanması uygulamasına geçilmiştir.)

Orta öğretim düzeyinde örgün eğitim yolu ile sadece teknisyen yetiştirilmelidir. Usta’ların örgün
eğitime geçip teknisyen olabilme yolları açık tutulmalıdır. (Bu konu uygulanmamıştır.)

Meslek  Liselerinin bütün imkanları yaygın ve çıraklık eğitimi ile ortak kullanılmalıdır.
(Bu konu bazı bölgelerde uygulamaya konulmuştur.)

Orta kademede mesleki ve teknik eğitimin yukarıda özet olarak belirtilen istikamette
yönlendirilmesi ve düzenlemelerinin yapılması öngörülmüştür.

(YAZARI)


 © DPT.YBM, 1998
"http://www.dpt.gov.tr/dptweb/ekutup98/uztez/malkazm.html"